Upadki są główną przyczyną obrażeń i śmierci wśród starszych Amerykanów, a problem staje się coraz poważniejszy. W ciągu ostatnich trzech dekad liczba zgonów związanych z upadkami wzrosła ponad trzykrotnie, a tę tendencję badacze przypisują rosnącemu stosowaniu niektórych leków na receptę. Chociaż starzenie się w naturalny sposób zmniejsza wytrzymałość fizyczną, wiele leków dodatkowo zwiększa ryzyko, zaburzając równowagę, koordynację i czujność.
Dlaczego to ma znaczenie: Upadki to nie tylko niedogodność; często prowadzą do złamań, urazów głowy i złej jakości życia. Rosnąca liczba zgonów uwypukla potrzebę ostrożnego zarządzania lekami, zwłaszcza w obliczu starzenia się społeczeństwa. Problemem nie jest tylko przyjmowanie zbyt wielu tabletek, ale także sposób, w jaki organizm je przetwarza w czasie.
Rola leków podczas upadków
Starsi ludzie przyjmują leki inaczej niż młodsi. Ich organizmy wolniej metabolizują leki, co skutkuje trwalszymi efektami i większym prawdopodobieństwem wystąpienia działań niepożądanych. Dlatego nawet powszechnie przepisywane leki mogą znacząco zwiększać ryzyko upadków.
10 rodzajów leków zwiększających ryzyko upadków
Oto zestawienie dziesięciu klas leków zwiększających ryzyko upadków wraz z mechanizmami leżącymi u podstaw tego zagrożenia:
- Z-Drugs (Ambien, Lunesta, Sonata): Te tabletki nasenne mogą powodować zawroty głowy, utratę równowagi i osłabienie mięśni. Utrzymują się dłużej w ciałach osób starszych, zwiększając zamieszanie i niestabilność.
- Benzodiazepiny (Xanax, Ativan, Diazepam): Te środki uspokajające spowalniają odruchy i zaburzają równowagę. Łączenie ich z alkoholem pogarsza efekt.
- Leki przeciwdepresyjne (SSRI, TCA): Leki SSRI, takie jak Lexapro i Paxil, a także TCA, takie jak Amitryptylina, mogą powodować niedociśnienie ortostatyczne (nagły spadek ciśnienia krwi) i zawroty głowy.
- Leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, kwetiapina): Leki te wpływają na kontrolę motoryczną i mogą być szczególnie niebezpieczne w połączeniu z alkoholem.
- Leki hipotensyjne (beta-blokery, leki moczopędne): Zbyt gwałtowne obniżenie ciśnienia krwi może powodować zawroty głowy i problemy z równowagą.
- Leki dopaminergiczne (lewodopa): Leki te stosowane w leczeniu choroby Parkinsona mogą powodować zawroty głowy, niskie ciśnienie krwi i mimowolne ruchy.
- Leki przeciwdrgawkowe (gabapentyna, pregabalina): Leki te, często przepisywane na bóle nerwów, mogą powodować zawroty głowy, uspokojenie i brak koordynacji.
- Opioidy (Oksykodon, Hydrokodon, Morfina): Opioidy powodują senność, zawroty głowy i zaburzenia funkcji poznawczych. Szczególnie ryzykowne jest ich łączenie z innymi środkami uspokajającymi.
- Środki zwiotczające mięśnie (cyklobenzapryna, tyzanidyna): Leki te zaburzają koordynację i mogą zwiększać ryzyko upadków u osób starszych.
- Leki antycholinergiczne (Benadryl, Oksybutynina): Leki te mogą powodować niewyraźne widzenie i zmniejszone skurcze mięśni, co utrudnia utrzymanie równowagi.
Jak zmniejszyć ryzyko
Jeśli Ty lub bliska Ci osoba zażywa te leki, należy podjąć kroki, aby zmniejszyć ryzyko upadków:
- Przejrzyj swoje leki: Porozmawiaj ze swoim lekarzem o wszystkich przyjmowanych lekach, także tych dostępnych bez recepty. Upewnij się, że dawki są odpowiednie i rozważ bezpieczniejsze alternatywy.
- Unikaj mieszania leków: Nigdy nie mieszaj leków na receptę z alkoholem lub narkotykami.
- Bezpieczeństwo w domu: Upewnij się, że Twój dom jest dobrze oświetlony, wolny od bałaganu i ma poręcze w łazienkach.
- Otwarta komunikacja: Omów ryzyko upadków ze swoim lekarzem, biorąc pod uwagę Twój osobisty stan zdrowia i historię medyczną.
Najważniejsze wnioski: Upadki stanowią poważne ryzyko dla osób starszych, a wiele leków może je zwiększać. Rozumiejąc, które leki przyczyniają się do upadków i podejmując aktywne kroki w celu kontrolowania leków, możemy pomóc chronić zdrowie i niezależność starzejącego się społeczeństwa.
